تحلیل وضعیت بهداشتی-زیست‌محیطی اماکن ورزشی و رابطۀ آن با میزان مشارکت در فعالیت بدنی شهروندان استان‌های خراسان

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، برنامه‌ریزی و مدیریت ورزشی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

2 استاد، دانشکدۀ تربیت بدنی و علوم ورزشی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

چکیده

 
هدف پژوهش حاضر تحلیل وضعیت بهداشتی- زیست‌محیطی اماکن ورزشی و رابطۀ آن با میزان مشارکت در فعالیت بدنی شهروندان استان­های خراسان است. روش پژوهش از نوع توصیفی- همبستگی است و اطلاعات به شکل میدانی جمع­آوری شد. جامعۀ آماری کلیۀ اماکن و فضاهای ورزشی استان­های خراسان بود (552 فضا) که براساس روش نمونه­گیری خوشه­ای 90 فضا (از خراسان رضوی 40، خراسان جنوبی 29، خراسان شمالی 21 مکان) به‌عنوان حجم نمونه انتخاب شد. ابزار تحقیق شامل دو پرسشنامۀ محقق­ساخته و دو فرم جمع­آوری اطلاعات بود که روایی پرسشنامه توسط گروهی از استادان دانشگاهی و اعتبار آن توسط ضریب آلفای کرونباخ (95/0=1α، 96/0= 2 α) تأیید شد. تجزیه‌وتحلیل داده­ها با آمار توصیفی و استنباطی (آزمون t و f و ضریب همبستگی پیرسون) و با استفاده از نرم‌افزار آماری spss20صورت گرفت. نتایج نشان داد که میزان آگاهی مدیران، مربیان و کاربران در سطح مطلوبی قرار دارد. بین وضعیت بهداشتی و زیست­محیطی اماکن ورزشی، به‌ترتیب با میزان مشارکت شهروندان ارتباط مستقیم و معناداری مشاهده شد (05/0 >P، 831/0=r و 05/0 >P، 873/0=r). بین آگاهی و علاقۀ بهداشتی و زیست­محیطی به‌ترتیب با میزان مشارکت در فعالیت بدنی شهروندان ارتباط معناداری مشاهده نشد (75/0=P، 034/0=r و 46/0=P، 078/0=r). بین جنسیت و میزان مشارکت در فعالیت بدنی شهروندان خراسانی ارتباط معنا­داری یافت نشد (32/0=P، 0301/0=r). بنابراین می­توان گفت به‌منظور ترغیب شهروندان به فعالیت­های ورزشی و استفاده از اماکن ورزشی، توجه به مسائل بهداشتی و زیست­محیطی اهمیت زیادی دارد و تمرکز بیشتر مسئولان و برنامه­ریزان را می­طلبد.

کلیدواژه‌ها


1. اقبالی، محمدحسین (1386). بهداشت و ورزش، انتشارات بامداد کتاب، ص 16-12.

2. امامی، عوض (1389). ارزیابی اماکن ورزشی تفریحی گلستان، پایان‌نامۀ کارشناسی‌ارشد، دانشگاه بیرجند، ص 31-26.

 

3. امیر بیگی، حسن (1381). اصول بهداشت محیط، انتشارات رفیع، ص 87-81.

4. بحرالعلوم، حسن (1385). مبانی مدیریت سازمان­های ورزشی، انتشارات دانشگاه صنعتی شاهرود، چ اول، ص 349.

5. حسامی، لقمان؛ جلالی فراهانی، مجید؛ سلیمانی، خالد (1393). «تبیینوضعیتایمنیاستادیوم­هایفوتباللیگحرف‌هایکشور»، مدیریت ورزشی، دورۀ ششم، ش 2، ص 344.

 

6. بخشنده، محمد (1387). ارتباط بین پرداختن به فعالیت­های بدنی و کیفیت زندگی، پایان‌نامۀ تحصیلی رشتۀ تربیت بدنی، دانشگاه شمال، ص 38-31.

7. بلوچی، رامین (1385). "ورزش و محیط زیست". اولین همایش ملی شهر و ورزش،http://www.civilica.com/Paper-NCCS01-NCCS01_029.html.

8. بهمن‌پور، هومن (1384). "راهنمای هم‌اندیشی با ورزشکاران دوستدار محیط‌زیست". کمیته ملی المپیک ایران، ص 109-102.

9. بهمن‌پور، هومن؛ مافی، امیر (1384). راهنمای ورزش و محیط‌زیست، انتشارات کمیته ملی المپیک، ص 117-115.

10. جلالی فراهانی، مجید (1389). مدیریت اوقات فراغت و ورزش‌های تفریحی، چ چهارم، انتشارات دانشگاه تهران، ص 221.

11. شارع­پور،­ محمود؛ حسینی­راد، علی (1387). بررسی رابطۀ بینسرمایۀ اجتماعی و مشارکت ورزشی (مطالعۀ موردی شهروندان15-29 سالۀ شهر بابل، دانشگاه مازندران، 15 (73)، ص 153-131.

12. فارسی، علیرضا (1385). بررسی وضعیت ایمنی و بهداشتی اماکن ورزشی دانشگاه‌های تهران و ارائۀ راهکارهای مناسب،طرح پژوهشی پژوهشکدۀ تربیت بدنی و علوم ورزشی، ص 54-40.

 13. فرحانی بغلانی، سرور ( 1383). دستورکار21 جنبش المپیک، چ اول، انتشارات کمیتۀ ملی المپیک، ص 27.

14. کاشف، میر محمد (1388). مدیریت اماکن و فضاهای ورزشی، انتشارات بامداد کتاب، ص 71-66.

 15. محسنی جواد و همکاران (1385). بررسی فضاهای ورزشی در منطقۀ تحت پوشش مرکز تحقیقات توسعۀ اجتماعی و ارتقاء سلامت دانشگاه علوم پزشکی تهران»، مجلۀ علوم پزشکی دانشگاه علوم پزشکی اراک، ص 65 .

16. مقصودلو. بیژن (1387). مبانی طرح‌ریزی و پیاده‌سازی سیستم مدیریت جامع بهداشت، ایمنی و محیط زیست (HSE)، چ اول، نشر فدک ایساتیس، ص 271.

17. مظفر، فرهنگ؛ مهدیزاده سراج، فاطمه؛ میرمرادی، سیده سمیه (1388). بازشناسی نقش طبیعت در فضاهای آموزشی. نشریه علمی پژوهشی فناوری آموزش، ج 4، ص 21-7.

18.مهدی‌زاده، رحیمه؛ اندام، رضا (1393).«راهکارهایتوسعۀورزشهمگانیدردانشگاه‌هایایران»، مطالعات مدیریت ورزشی، ش 22، ص 16.

 

19. نوروزی سید حسینی، رسول؛ دهقانی‌زاده، رضا؛ هنری، حبیب؛ یوسفی، بهرام؛ نوروزی سید حسینی، ابراهیم (1392). تحلیلمکانیفضاهایورزشیبااستفادهازسیستماطلاعاتجغرافیایی(GIS) وارائةمدل مطلوب(مطالعۀموردی: منطقۀیکشهرتهران)، مدیریت ورزشی، ش 4، ص 6.

 

20. یدالله‌زاده، عهدیه (1384). بهداشت و ورزش، تهران- بنیان علوم تهران، ص 105-84.

 

21.Aarnio, M., winter, T., Kujala, U., Kaprio, J. (2002) "Associations of health related behavior", social 337-342.

22. Dagkas, S., & Stathi, A. (2007). "Exploring social and environmental factors affecting adolescents' participation in physical activity". European Physical Education Review, 13; PP. 369 – 385.

23. Mechanic, D. and Hasell, S. (2003). "Adolescent competence, psychological well-being and self-assessedphysical health". Journal of Health and Social Behavior. 28: 364 - 374.

24. Olden Kenneth,(2005), "Urban sprawl and public health, Environmental Health Perspective", vol 113. Iss3,p:202-207.

25.Pascual.Cruz,Enrique.Regidor_,DavidMartı´nez,M.ElisaCalle,VicenteDomı´nguz(2009). "Socioeconomic environment, availability of sports facilities, and jogging,swimming and gym use". Journal homepage: www.elsevier.com/locate/healthplace . Health & Place 15 (2009) 553–561.

26.Sallis, J.F., Prochaska, J.J., Taylor, W.C., (2000). "A review of correlates of physical activity of children and adolescents". Medicine and Science in Sports and Exercise 32, 963.

27.Vilhjalmsson, R.,and Thorlindsson, T. (1998). "Factors related to physical activity: A study of adolescents". Social Science Medicine 5: 665-675.

28.Weiss, M. R (1993). "Psychology effects of intensive sport participation on children and youth: self-esteemand motivation". In.B.R. chaill& A. J. Pear (Eds), intensive participation in children’s,p:389-395.