نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

• مهرزاد حمیدی ¹
• عبدالله رسایی راد ²
• گیتی حایز ³

¹ مدیریت ورزشی دانشکدة علوم ورزشی و تندرستی، تهران تهران ایران

² دکتری مدیریت ورزشی، دانشگاه شهید چمران

³ مدیریت ورزشی علوم ورزشی تهران تهران ایران

چکیده

این مطالعه علم‌سنجی، تحولات پژوهشی در حوزه ورزش حرفه‌ای و نخبگانی زنان را با تحلیل ۱۶۳۷ مقاله از پایگاه داده اسکوپوس (۱۹۷۹-۲۰۲۵) بررسی می‌کند. هدف این پژوهش، ترسیم روندهای جهانی، شناسایی بازیگران کلیدی و برجسته‌سازی اولویت‌های موضوعی برای ارائه یک نمای کلی جامع است.

یافته‌ها نشان‌دهنده افزایش چشمگیر انتشارات سالانه است که از میانگین ۲ تا ۱۸ مقاله در دهه‌های ۱۹۸۰ و ۱۹۹۰ به ۱۶۹ مقاله در سال ۲۰۲۴ رسیده است. ایالات متحده، استرالیا و بریتانیا پیشگامان اصلی این حوزه هستند. موضوعات کلیدی از مباحث بنیادین مانند عملکرد ورزشی، پیشگیری از آسیب رباط صلیبی قدامی، بیومکانیک و چالش‌های فیزیولوژیکی مرتبط با جنسیت (مانند سیکل قاعدگی)، به سمت تمرکز اخیر بر استراتژی‌های تغذیه و سلامت روان (از سال ۲۰۲۰) تکامل یافته‌اند. علی‌رغم رشد انتشارات، نرخ استناد به دلیل جدید بودن مطالعات کاهش یافته است؛ در حالی که مقالات پراستناد بر تقاضاهای فیزیولوژیکی و اختلالات تغذیه متمرکز بوده‌اند.

این تحلیل، گذار به رویکردهای بین‌رشته‌ای را تأیید می‌کند، اما شکاف‌های قابل توجهی در تنوع جغرافیایی و تأمین مالی را نیز آشکار می‌سازد. در نهایت، بر ضرورت همکاری‌های بین‌المللی، تخصیص عادلانه منابع و تحقیقات هدفمند برای ارتقای عدالت جنسیتی در علوم ورزشی تأکید می‌شود. یافته‌های این پژوهش، پایه‌ای اساسی برای تصمیم‌گیرندگان و پژوهشگران فراهم می‌آورد تا بتوانند تحقیقات آینده را به‌طور مؤثرتر و متعادل‌تری اولویت‌بندی کنند.

کلیدواژه‌ها

• ورزش‌ نخبگانی زنان
• تحلیل بیبلیومتریک
• کانون های تحقیقاتی
• روندهای پژوهشی

موضوعات

• مدیریت ورزشی

عنوان مقاله [English]

A Systematic Review of Research Hotspots and Trends in Professional-Elite Women's Sport: A Bibliometric Analysis

نویسندگان [English]

• Mehrzad Hamidi ¹
• abdullah rasaee rad ²
• Gity haez ³

¹ Department of Sports Management Faculty of Sports and Health Sciences Tehran Tehran Iran

² PhD

³ Sport Management Sport Sciences Tehran Tehran Iran

چکیده [English]

A Systematic Review of Research Hotspots and Trends in Professional-Elite Women's Sport: A Bibliometric Analysis

This scientometric study analyzes 1,637 articles from the Scopus database (1979–2025) to examine the evolution of research in professional and elite women's sport, mapping global trends, identifying key players, and highlighting thematic priorities.

Findings indicate a significant increase in annual publications, rising from an average of 2–18 articles in the 1980s-90s to 169 articles in 2024. The United States, Australia, and the United Kingdom are the primary contributors. Key research themes have evolved from foundational topics like athletic performance, ACL injury prevention, biomechanics, and gender-specific physiology (e.g., the menstrual cycle) to a recent focus on nutritional strategies and mental health since 2020. Despite publication growth, citation rates have declined, likely due to the novelty of recent studies, while highly cited articles focus on physiological demands and eating disorders.

This analysis confirms a transition towards interdisciplinary approaches but reveals significant gaps in geographical diversity and funding. It underscores the need for international collaboration, equitable resource allocation, and targeted research to advance gender equity in sports science. The findings provide a foundation for policymakers and researchers to prioritize future research effectively and equitably.for policymakers and researchers to prioritize future research more effectively and equitably.

کلیدواژه‌ها [English]

• Women'
• s Elite Sport, Bibliometric Analysis, Research Hotspots, Research Trends